Artikel: Ontknoping van de Brasileirão

Vanuit Brazilië doet onze Hollandse reporter Camiel Kuiper regelmatig verslag over het Braziliaanse voetbal en alles wat daar om heen hangt. Namens Voetbalinfo.nl neemt hij je mee voor een kijkje in de voetbalcultuur van de organisator van het WK 2014. Hier deel 2: Ontknoping van de Brasileirão

Afgelopen weekend was het dan zover de ontknoping van de Brasileirão 2011. Voor diegene die niet zo bekend zijn met de term ‘Brasileirão', we hebben het hier over de hoogste Braziliaanse voetbalcompetitie. Officieel de Brasileirão Petrobas 2011, echter geen Braziliaan die de competitie zo noemt. Het zogenaamde PTT TTT Telecompetie effect, geen normale voetbal fan die dat wilde en kan uitspreken. Maar goed de Brasileirão startte in mei 2011 en vond dus afgelopen weekend zijn einde. Twintig teams hunkerde naar een zinderend einde van de competitie. Een laatste speelronde waarin nog veel op het spel stond voor de deelnemende teams. Maar liefst vier teams degraderen uit de competitie en vijf teams maken aanspraak op de Copa Libertadores, de Champions League van Zuid-Amerika. Naast de Copa Libertadores bestaat er ook nog de Copa Sul-Americana en ook daar zijn plaatsen voor te verdienen. Tot ver in het rechterrijtje zijn er teams die spelen om internationaal voetbal. In het Braziliaanse voetbal is het zelfs mogelijk internationaal voetbal mis te lopen op de laatste speeldag en direct te degraderen. In een toekomstige column zal ik verder uitleggen hoe de Braziliaanse competitie exact werkt, want bovengenoemde informatie is verre van compleet. Het verbaast mij tot op de dag van vandaag dat een gemiddelde Braziliaan al die variaties van competities begrijpt en op een verjaardag gezellig aan zijn buurvrouw kan uitleggen. Veel Nederlanders ontsporen al bij de uitleg van de werking van de KNVB-beker.

De ontknoping kan niet los gezien worden van het overlijden van dokter Socrates, de Braziliaanse voetballegende. Zondagochtend 4.30 plaatselijke tijd werd Brazilië wakkergeschud met het nieuws dat Socrates op 57-jarige leeftijd was overleden. Naast o.a. Pelé en Garrincha was Socrates een grote naam in het Braziliaanse voetbal. Een voetballer die niet alleen bekend werd door zijn voetbalkwaliteiten, maar ook door zijn levensopvatting, uiterlijk en intelligentie. Weinig voetballers die tijdens hun actieve voetbalcarrière een studie Medicijnen afronden en artikelen schrijven over politiek en Fidel Castro als hun held noemen. Persoonlijk heb ik nooit begrepen waarom Arnold Scholten de ‘witte Socrates’ werd genoemd. Als er een lezer is die me dit kan uitleggen dan hoor ik dat graag. Tot op heden zie ik alleen maar vraagtekens bij mijn Braziliaanse vrienden zodra ik over Arnold Scholten begin. En als ik een foto laat zien van Arnold dan word ik al helemaal niet mee serieus genomen. Maar goed ik dwaal af.

De feiten:
Op de laatste speeldag waren er twee teams die aanspraak konden maken op de winst van de competitie: Corinthians uit São Paulo (70 punten) en Vasco da Gama uit Rio de Janeiro(68 punten). Beide teams hadden een derby te verwerken tegen respectievelijk Palmeiras en Flamengo. Onderaan waren Cruzeiro (40 punten) uit Belo Horizonte en Atlético Paranaense (38 punten) uit Curitiba genoodzaakt hun laatste wedstrijd te winnen om degradatie te voorkomen. Waarbij Atlético ook nog afhankelijk was van het resultaat van Cruzeiro. Tussen de koplopers en de staart van het klassement streden diverse teams op de laatste voetbalronde om internationaal voetbal.

In alle stadions in Brazilië en omstreken werd voor aanvang van de wedstrijden een eerbetoon gehouden aan het overlijden van Socrates. In plaats van de in Europa zo bekende één minuut stilte hebben de supporters in Brazilië de gewoonte één minuut herrie te maken. Ook indrukwekkend moet ik zeggen! Zelf ben ik Corinthians fan en zat dan ook met vrienden, allemaal in Corinthians tenue, klaar om een vijfde ster aan het shirt toe te voegen. Eén ster voor elke gewonnen Brasileirão. Ook in Brazilië houdt men gelukkig vast aan dergelijke gewoontes. Bloed, zweet en sterren, dat is waar het om draait in het Braziliaanse voetbal!

De wedstrijd van Corinthians kan heel kort beschreven worden als een draak van een wedstrijd. De spelers die al zoveel wedstrijden winnend hadden afgesloten, stonden als zenuwachtige tieners op het veld. Zelden zoveel balverlies en onzorgvuldige passing gezien in één wedstrijd. Na 45 gespeelde minuten was er welgeteld één serieuze doelpoging geweest. De enige echte voetbalinspanning kwam van een andere wedstrijd. Een goal van Vasco gemaakt in de 29ste minuut door aanvaller Renan Souza maakte de spelers van Corinthians nog zenuwachtiger.

Tijdens de live wedstrijdverslagen van SporTV werden we zoals gewoonlijk op de hoogte gehouden van alle goals en benoemingswaardigheden van de andere wedstrijden. Bij iedere feit klinkt er een soort gong. Een aangezien er zeer veel goals werden gemaakt, waande ik me dan ook in een ware boeddhistische tempel. Cruzeiro had de smaak te pakken en liet in de eerste helft stadgenoot Atlético Mineiro vier maal kansloos en stond dus ruim voor.

De tweede helft van de wedstrijden werden bij diverse wedstrijden de denkbeeldige ‘kolen’ op het vuur gegooid. Palmeiras kwam al snel in de tweede helft met tien man te staan, na een flinke elleboog van speler Valdivia die toch al niet zijn beste wedstrijd speelde. Veel mocht dit niet baten, aangezien trainer Tite van Corinthians vast bleef houden aan een verdedigende spelwijze. Aangezien collega Luiz Felipe Scolari van Palmeiras wel voor de winst wilde gaan en maar liefst twee extra aanvallers in het veld stuurde werd het nog even flink afzien voor de Corinthians fans. Flamengo maakte in Rio nog wel de gelijkmaker via Renato, waardoor de druk enigszins van de ketel werd gehouden.

Helaas bleek de Braziliaanse passie ook nu weer niet te houden en beëindigden Corinthians en Palmeiras beiden de wedstrijd met 9 man, na een ordinaire vechtpartij in de laatste minuut. Je kent het beeld wel, allerlei mensen rennend over het veld, waarbij reservespelers door het lint gaan en politie op het veld loopt om her en der ook een flinke tik aan de spelers uit te delen. Bij Vasco tegen Flamengo was er iets minder hysterie, maar toch ook een mooie score van 1-1 in goals en 2-1 in rode kaarten. Corinthians speelde de wedstrijd met een 0-0 tot een goed einde en kan zich de kampioen van Brazilië van 2011 noemen.

Onderaan speelde Cruzeiro op de laatste speeldag de beste wedstrijd van het seizoen met een 6-1 overwinning op Atlético Mineiro, waardoor Atlético Paranaense net als Ceará, América-MG, en Avaí het de volgende Brasileirão een divisie lager moeten gaan proberen.

Een impressie van een mooie voetbaldag op een warme december zondagmiddag in Brazilië. Gelukkig beginnen de Braziliaanse provinciale competities alweer snel, waardoor het zomaar kan zijn dat Corinthians-Palmeiras en Vasco- Flamengo over een paar weken alweer tegen elkaar spelen.

Socrates RIP.

Camiel Kuiper